
به گزارش ایران اینترنشنال، که به نقل از پایگاه خبری سایتک دیلی منتشر شده، پژوهشی تازه نشان میدهد گردن نخستین جانوران در حال گذار از آب به خشکی، برخلاف انتظار، سفت و کمتحرک بوده است. این مطالعه اخیراً در نشریه «نیچر» منتشر شده است.

تا پیش از این، تصور میشد جدا شدن سر از کمربند شانهای و داشتن گردن مستقل به نیاکان چهاراندامان امکان میداد سر خود را آزادانهتر حرکت دهند. این تحرک بیشتر به یافتن غذا و گریز از شکارچیان کمک میکرد.
پژوهشگران با ترکیب شواهد فسیلی و آزمایش روی ماهیان خاویاری، مدلهایی ساختند تا تأثیر این جدایی را بر حرکت جانوران بسنجند. نتیجه نشان داد جدا شدن سر از کمربند شانهای بهتنهایی آزادی حرکت چندانی برای سر فراهم نمیکرد.
برآوردها نشان میدهد این جانوران در بالا آوردن سر توانایی بیشتری از ماهیها نداشتند و گاهی محدودتر هم بودند. هیچیک از آنها هم نمیتوانست سر خود را مانند انسان به چپ و راست بچرخاند.
یکی از جانورانی که در این تحقیق به آن اشاره شده، تیکتالیک است. فسیلهای این جانور در جزیره الزمیر در شمال کانادا کشف شد و نخستین توصیف علمی آن در سال ۲۰۰۶ منتشر شد.
تام استوارت، استادیار زیستشناسی دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا و از پژوهشگران این مطالعه، تیکتالیک را از نزدیکترین خویشاوندان مهرهداران اندامدار دانست. او گفت فسیلهای آن به شناخت مراحل گذار از شنا به راه رفتن و از تغذیه با مکش در آب به گاز گرفتن در خشکی کمک میکنند.
آزمودن این فرضیه دشوار بود، زیرا ستون مهرههای این جانوران با بیشتر مهرهداران امروزی تفاوت داشت. بافت نرم طناب پشتی، که در آن ساختار بلندی است، بهندرت در فسیلها حفظ میشود. به همین دلیل، پژوهشگران به ماهیان خاویاری روی آوردند، زیرا این جانوران هنوز ستون مهرههایی با ساختار مشابه دارند.
دانا کورنایزل، پژوهشگر پسادکتری دانشگاه اوپسالا در سوئد و نویسنده نخست مقاله، گفت نتایج مدلسازی برای تیم بسیار غافلگیرکننده بود. با این حال، پژوهشگران تأکید کردهاند که مدلها فقط محدودیتهای ستون مهرهها را در نظر گرفتهاند. ماهیچهها، پوست و استخوانهای جایگرفته در پوست نیز میتوانستند دامنه حرکت را کمتر کنند. بنابراین گردن این جانوران در زمان حیات احتمالاً حتی کمتحرکتر از برآوردها بوده است.
پژوهشگران احتمال میدهند گردن در نتیجه تغییرات بدنی مرتبط با استفاده از اندامهای جلویی برای جابهجایی پدید آمده باشد. در این برداشت، انعطاف بیشتر گردن مزیتی بود که بعدها به دست آمد، نه عاملی که از ابتدا این دگرگونی را رقم زد.
به گفته کورنایزل، چهاراندامان سرانجام به تحرک بیشتر گردن رسیدند، اما نیاکان اولیه آنها به دلیل محدودیتهای ساختار بدنشان هنوز از این مزیت برخوردار نبودند.
تام استوارت نیز گفت این تغییرات همزمان با شکلگیری برخی از نخستین جنگلها رخ داد، دورهای که زمین تحولات بنیادینی را تجربه میکرد.
منبع: Iran International